Khi nói đến khởi nghiệp, rất ít người nghĩ đến nghề y. Bởi trong nhận thức chung, bác sĩ là người chữa bệnh, không phải người khởi nghiệp. Nhưng thực tế, khởi nghiệp trong y khoa là một trong những con đường khó và cô đơn nhất, nơi mọi quyết định kinh doanh đều bị ràng buộc chặt chẽ bởi đạo đức nghề nghiệp, tiêu chuẩn chuyên môn và niềm tin của con người. Hành trình của Lê Thị Yến là một minh chứng rất rõ cho kiểu khởi nghiệp đó: khởi nghiệp không phải để mở rộng nhanh, mà để xây dựng một hệ giá trị y khoa đúng và bền ngay từ gốc.
Khởi nghiệp bắt đầu từ một câu hỏi nghề nghiệp, không phải từ cơ hội thị trường
Điểm khác biệt rất lớn trong hành trình khởi nghiệp của Lê Thị Yến là động cơ ban đầu. Cô không bước vào nha khoa để tìm một “ngành hái ra tiền”. Ngay từ khi tốt nghiệp đại học, câu hỏi cô đặt ra không phải là mở phòng khám ở đâu, mà là: làm thế nào để trở thành một bác sĩ mang lại giá trị thật cho bệnh nhân.
Chính câu hỏi này dẫn dắt toàn bộ con đường sau đó. Việc liên tục tu nghiệp chỉnh nha tại Hàn Quốc, Implant tại Thổ Nhĩ Kỳ, Pháp, Thụy Sĩ, và nha chu tại Ý không phải là để xây hồ sơ cá nhân, mà để chuẩn hóa năng lực trước khi nghĩ đến việc làm chủ. Khởi nghiệp, trong trường hợp này, không khởi đầu bằng mô hình kinh doanh, mà bằng đầu tư tri thức kéo dài gần hai thập kỷ.
Khởi nghiệp bằng chuẩn mực cao hơn mặt bằng chung
Một sai lệch phổ biến khi khởi nghiệp trong y tế là chạy theo quy mô và lợi nhuận, từ đó hạ thấp tiêu chuẩn điều trị. Lê Thị Yến chọn con đường ngược lại. Cô đặt tiêu chuẩn điều trị ngang bằng các quốc gia có nền nha khoa phát triển, rồi buộc hệ thống của mình phải tiệm cận chuẩn đó, dù điều này khiến tốc độ mở rộng chậm hơn rất nhiều.
Hơn 10.000 ca chỉnh nha, gần 2.000 ca Implant toàn hàm và hàng nghìn ca nha chu không phải là con số để quảng bá, mà là kết quả của việc không thỏa hiệp với tiêu chuẩn thấp. Khởi nghiệp ở đây không phải là “làm cho xong”, mà là làm đúng sinh học, đúng thẩm mỹ và đúng lợi ích lâu dài cho bệnh nhân.
Từ bác sĩ giỏi sang người xây hệ thống điều trị
Một bước ngoặt rất quan trọng trong hành trình khởi nghiệp của Lê Thị Yến là chuyển từ vai trò bác sĩ điều trị sang người xây dựng hệ thống. Khi phòng khám phát triển, cô không thể – và không cho phép mình – làm mọi thứ theo cảm tính cá nhân.
Mỗi kế hoạch điều trị phải có lý do rõ ràng. Mỗi chỉ định phải trả lời được câu hỏi: vì sao làm như vậy, và lợi ích dài hạn cho bệnh nhân là gì. Chính cách làm này biến phòng khám không chỉ là nơi chữa bệnh, mà là một hệ thống y khoa có logic, có chuẩn và có khả năng duy trì lâu dài, vượt khỏi sự phụ thuộc vào một cá nhân duy nhất.
Khởi nghiệp y khoa là bài toán kỷ luật thép
Trong kinh doanh, nhiều lĩnh vực cho phép thử – sai. Nhưng trong y khoa, đặc biệt là nha khoa chuyên sâu, sai lầm phải trả giá bằng sức khỏe và niềm tin của bệnh nhân. Vì vậy, kỷ luật trở thành nền móng không thể thỏa hiệp trong hành trình khởi nghiệp của Lê Thị Yến.
Cô không chấp nhận sự cẩu thả, không cho phép làm qua loa dù là chi tiết nhỏ nhất. Sự quyết liệt này không xuất phát từ quyền lực, mà từ ý thức rằng: muốn bảo vệ bệnh nhân, người làm chủ phải tự đặt mình dưới áp lực cao hơn người khác. Khởi nghiệp, ở đây, là chấp nhận sống trong áp lực tiêu chuẩn cao mỗi ngày.
Khởi nghiệp bằng nhân văn, không bằng sự lạnh lùng
Dưới vẻ ngoài quyết liệt, Lê Thị Yến là một người rất giàu cảm xúc. Điều này đặc biệt thể hiện trong cách cô tiếp cận trẻ em – một nhóm bệnh nhân rất dễ mang sang chấn tâm lý nếu không được đối xử đúng.
Việc xây dựng phòng khám như một không gian an toàn, nhẹ nhàng cho trẻ không phải là chiêu marketing, mà là một lựa chọn nhân văn trong khởi nghiệp y khoa. Cô hiểu rằng, một nỗi sợ răng miệng có thể theo một đứa trẻ suốt nhiều năm, và khởi nghiệp đúng nghĩa là ngăn điều đó xảy ra ngay từ đầu.
Đội ngũ là nền tảng, không phải công cụ
Một dấu hiệu rất rõ của khởi nghiệp trưởng thành là cách người làm chủ đối xử với đội ngũ. Lê Thị Yến không xem nhân viên là người làm thuê. Cô xem họ là người đồng hành. Cô chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm, sai lầm và cả những bài học phải trả giá đắt.
Trong cách nhìn này, khởi nghiệp không phải là xây một cá nhân nổi bật, mà là xây một thế hệ bác sĩ và nhân sự có năng lực, đạo đức và lòng tự trọng nghề nghiệp. Khi đội ngũ trưởng thành, hệ thống mới có cơ hội đi xa.
Khởi nghiệp là lựa chọn sống không nửa vời
Triết lý sống của Lê Thị Yến rất rõ ràng: không trì hoãn, không dễ dãi với bản thân, đã làm thì làm đến cùng. Đây không chỉ là triết lý cá nhân, mà là tinh thần cốt lõi của hành trình khởi nghiệp.
Nghề y không cho phép sống nửa vời. Và khởi nghiệp trong y khoa càng không cho phép điều đó. Mỗi quyết định đều ảnh hưởng đến sức khỏe, thời gian và niềm tin của người khác. Vì vậy, sự thẳng thắn, trách nhiệm và học tập không ngừng trở thành điều kiện bắt buộc, không phải lựa chọn.
Gợi mở cho những ai muốn khởi nghiệp bằng năng lực thật
Câu chuyện của Lê Thị Yến không cổ vũ việc mở phòng khám bằng mọi giá. Nó cũng không tô hồng khởi nghiệp trong y khoa. Nó chỉ chỉ ra một sự thật rất rõ: khởi nghiệp bền vững nhất là khởi nghiệp bắt đầu từ năng lực thật và lương tâm nghề nghiệp.
Tôi từng lạc hướng, từng bắt đầu lại từ con số 0, nên tôi hiểu rất rõ áp lực của việc làm chủ. Nhìn vào hành trình này, có thể thấy rằng khởi nghiệp không nhất thiết phải ồn ào, mở rộng nhanh hay được tung hô. Đôi khi, khởi nghiệp đúng nghĩa chỉ là làm đúng nghề của mình trong một thời gian đủ dài, với tiêu chuẩn đủ cao, và trái tim đủ thẳng.
Và nếu xã hội có thêm nhiều người khởi nghiệp như vậy, không chỉ doanh nghiệp được tạo ra, mà niềm tin của con người vào những người làm nghề cũng được phục hồi theo thời gian.